Omdat papieren kranten al snel nadat ze gedrukt zijn in de oud papier-container verdwijnen, heb ik dit weblog opgetuigd voor een dwarsdoorsnede van mijn stukken voor het AD, aangevuld met slap geouwehoer, filosofisch geneuzel en tenenkrommend hobbyïsme. Dus neus vooral rond. Wat voorbeelden van interviews op deze blog:

Ringo Starr

Klaas van der Eerden

Youp van ‘t Hek

Jeroen van Merwijk

Nico Dijkshoorn

Jeff Rademakers

Hans Dorrestijn

Brian Wilson

Op de 15^de editie van de Zwarte Cross in het Achterhoekse Lichtenvoorde worden komend weekend ongeveer 150.000 bezoekers verwacht. De Twentse singer-songwriter, columnist en cabaretier André Manuel is bijna elk jaar van de partij. ‘Dit is het gemoedelijkste festival van Nederland.’

Vliegende keep op cross- en rockfestival

Verslaafd aan de Zwarte Cross

DOOR MARK ROOS

Hoe kwam je 15 jaar geleden op de Zwarte Cross terecht?

,,Mijn moeder was prominent lid van de Jan Roessink-fanclub. Roessink was een wereldberoemde motorrijder hier. Ik werd op jonge leeftijd veel meegesleept naar motorwedstrijden. Zo ben ik ook bij de Zwarte Cross terechtgekomen. Eerst als bezoeker en later als artiest. Sinds een paar jaar ben ik actief betrokken bij de Theaterweide op de Zwarte Cross. Mijn broer doet de programmering. Ik treed er op en lees elke dag om zes uur een column voor over het festival. Daarnaast fungeer ik als een soort vliegende keep. Als de gitarist van de Black Crowes ziek wordt, sta ik klaar om in te vallen. En ik ben ook niet te beroerd om Blondie het podium op te helpen, als ze daar behoefte aan heeft.”

Kan dat wel: een Tukker in een Achterhoekse enclave?

,,Het verschil tussen een Tukker en een Achterhoeker is miniem. Van concurrentie is geen sprake, zeker niet onder muzikanten. Hier in het oosten is er bijna niks, dus je hebt elkaar wel nodig als je een beetje wilt optreden.”

Hoe zou je de Zwarte Cross omschrijven?

,,Als een enorme kermis. Of een open inrichting. Of de Hogeschool van het feest. Wat mij betreft is dit het gemoedelijkste festival van Nederland. Zeker als je nagaat hoeveel mensen hier komen en hoeveel drank er soms ingaat, is het veelzeggend dat er nooit trammelant is. Het mooie van de Zwarte Cross is dat er van alles rondloopt: tuinders en boeren, crossliefhebbers, metalheads, alternatieve muziekliefhebbers en ook families. Het doet mij denken aan Ierland. Daar gaan ze uit met hun hele gezin. In de pubs zie je jong en oud en alles door elkaar.”

Hoe groot zijn de verschillen met bij voorbeeld Pinkpop en Lowlands?

,,Groot, en dat komt niet alleen door dat uitgebreide programma met motorcross en stunts. Het heeft ook te maken met de betrokkenheid van de bezoekers. Vorig jaar zorgde een storm een week voor het festival voor een ravage op het festivalterrein. Binnen een paar uur stond er een hele rij omwonenden met hun trekker voor de festivalpoort om te helpen met de wederopbouw. Ik zie dat bij Lowlands en Pinkpop niet zo snel gebeuren. Er bestaat hier in het oosten echt het gevoel dat de Zwarte Cross van ons allemaal is.”

Hoe serieus moeten we de Zwarte Cross nemen?

,,Tijdens de officiele crosses wordt er echt hard gereden en is de internationale top aanwezig. Maar het is toch voor 90 procent lol. Al die mensen die maandenlang sleutelen aan een bizar voertuig om er een rondje mee te rijden op een van die ludieke crosses: het is net Te land, ter zee en in de lucht. Wat je voorbij ziet komen is ongelooflijk: oude tanks, een levende kameel, opgevoerde rollators en een omgebouwd vliegtuig. Wat ook heel lollig is, is de Calimero-klasse, met kids op minimotortjes.”

Waar verheug je je dit jaar op?

,,Ik wil heel graag The Black Crowes zien. En Blondie natuurlijk. En elk jaar zijn er bizarre verrassingen. Vorig jaar gaf Wibi Soerjadi een pianoclinic in een tentje. Dit jaar komt Lucille Werner met een Achterhoekse versie van Lingo. Je zou bijna denken dat die gasten Lovink en Jolink van de organisatie bij zichzelf denken: wat zullen de mensen die naar het festival komen absoluut niet leuk vinden? Om dat vervolgens lekker wel te gaan doen.”

De Zwarte Cross duurt nu drie volle dagen. Is dat niet wat teveel van het goede?

,,Voor mij niet. Sterker nog: ik zou dagelijks naar huis kunnen gaan, maar ik blijf lekker kamperen. Ik zou dat overigens niet iedereen aanraden, want op het campingterrein gaat het er soms ruig aan toe. Het is net Mad Max daar. Het is bijna een kunst om zoveel mogelijk bier naar binnen te smokkelen. Vorig jaar hebben een paar gasten ruim voor het festival bier begraven met een gps-zender. Toen het festival begon, hoefden ze slechts even te graven om hun dorst te lessen.”

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

Plankgas feesten

Vorig jaar trok de Zwarte Cross 148.000 bezoekers, een absoluut record. De oprichters van het festival, Hendrik Jan Lovink en Gijs Jolink van de band Jovink & De Voederbietels, hadden dit megasucces niet kunnen voorspellen toen ze in de jaren ’90 besloten op weilanden in achtereenvolgens Hummelo en Halle motorcrossen te combineren met live-optredens van rockbands.

Trok de eerste editie van de Zwarte Cross in 1997 duizend bezoekers, vandaag de dag is het Achterhoekse festival, dat traditiegetrouw geopend wordt door de krasse mascotte Tante Rikie (61), het grootste betaalde muziekfestival van Nederland. Hoewel er nog rek zit in het terrein, is het niet de ambitie van de organisatie om nog verder te groeien. ,,Niet in bezoekersaantallen in ieder geval”, zegt Pieter Holkenborg van de organisatie. ,,Als we al groei nastreven, dan is dat vooral in het streven naar een beter programma, betere horeca en en een soepeler organisatie. Hoewel de Zwarte Cross altijd een beetje knullig zal blijven en nooit echt gelikt zal worden.”

Wat betreft het programma zit die groei er echt in. Dit jaar staan grote namen – Tim Knol, Ilse DeLange, Go Back To The Zoo, Normaal, The Black Crowes, Blondie, Sepultura en de Motor Band (met Jolink senior en junior) - op het programma. Op de Theaterweide zijn er optredens van onder anderen Jules Deelder, Herman Brusselmans en Gummbah, presenteert Lucille Werner een Achterhoekse Lingo en komt Peter Jan Rens met zijn Grote Meneer Cactus Show. Verder op het programma heel veel stunts met en zonder gemotoriseerde voertuigen en het uitgebreide crossprogramma. Nieuw dit jaar is de categorie ‘Roma’, met zelfrijdende caravans. Aanbevolen zijn ook de races in de categorie Zwaargewicht (met trucks, shovels en kranen), Ben Hur (met zelfgebouwde strijdwagens) en Special (Hoe gekker, hoe beter, met rijdende badkuipen, rokende boomstammen en voortrazende diepvrieskisten).

Met een golfkarretje geeft Holkenborg een rondleiding over het festivalterrein ter grootte van 180 voetbalveldem. Ruim 3000 mensen werken hier ruim drie weken lang aan de opbouw van het festival. De Discotent, de Metalweide, het Blagenparadijs (voor iedereen onder de 1 meter 40), de psychedelische, volledig uit sloophout opgebouwde Fijnproeversweide en de met riet en bamboe opgesierde Reggaeweide zijn klaar om de eerste bezoekers te ontvangen. Ook de verschillende sfeerverhogende bordjes met wc-spreuken en humoristische levenswijsheden zijn al opgehangen. ‘Alle Roomsen handjes thuis’, zien we in het Blagenparadijs. En iets verderop: ‘U bevindt zich hier’, ‘Zwarte Cross; abject en infaam’, ‘Van klein denken is nog niemand groot geworden’ en ‘Dat zei mijn vrouw vannacht ook’. Holkenborg: ,,We gaan met z’n allen echt een avondje bij elkaar zitten met heel veel bier om die spreuken te verzinnen. Echt lachen is dat.”

Dat buitenstaanders de Zwarte Cross vooral associeren met platte lol, modder en ladderzatte boeren; Holkenborg ligt er niet wakker van. ,,Er is op zich niks mis met bier en tieten, maar ik word wel eens moe dat alleen die kant van de Zwarte Cross benadrukt wordt. We hebben veel meer te bieden dan platte lol, hoewel ik niet kan ontkennen dat er ook plankgas gefeest wordt.”

Zwarte Cross, 15, 16 en 17 juli in Lichtenvoorde. Meer informatie op www.zwartecross.nl

Percussiespektakel met emmers en klapstoelen

Stomp: geolied spektakel

Dat je met olievaten, vuilnisbakken en stalen buizen lekker veel herrie kunt maken, is al lang geen geheim meer. Maar wat de acht jonge spelers van het Britse percussiegezelschap Stomp aan ritmes tevoorschijn toveren uit de meest alledaagse gebruiksvoorwerpen, grenst aan het ongelooflijke.

De groep, deze weken neergestreken in Amsterdam, gebruikt bezems, klapstoelen, spoelbakken, pannen, aanstekers, lucifersdoosjes, vuilnisemmers, kranten, verfblikken en basketballen voor hun ritmische composities. Ze hebben er een voorstelling omheen gebouwd, zonder gesproken woord, maar met heel veel dans, mime, acrobatiek en slapstick.

Het is een succesformule, want sinds de groep twintig jaar geleden werd opgericht, zijn de shows van Stomp door 15 miljoen bezoekers bezocht. Vandaag de dag is Stomp uitgegroeid tot een geolied entertainmentbedrijf. Terwijl xefxbfxbdxefxbfxbdn gezelschap vrijwel continu aan het werk is in het eigen thuistheater in het Londense West End-district, zijn vijf andere groepen op tournee met Stomp-voorstellingen.

Tijdens de voorstelling imponeren de spelers met een ritmische variant van het aloude stokvechten, weten ze prachtige melodiexefxbfxbdn te toveren uit flexibele buizen van verschillende lengtes en gaan ze compleet uit hun dak als ze zich uitleven in het metershoge decor, dat bestaat uit potten, pannen, rekken, aanrechtbladen en zinken teilen. De kracht van de acht acteurs is dat ze ook heel klein kunnen spelen. De momenten waar de groep slechts gebruik maakt van de eigen handen en vingers, of van lucifersdoosjes, zijn minstens zo indrukwekkend als het brute geweld met olievaten en plastic tonnen. Absoluut hoogtepunt van de show is een ritmische act met zestien aanstekers, die in het donkere theater niet alleen goed klinkt maar er ook spectaculair uitziet.

Doordat Stomp bestaat uit verschillende types xefxbfxbd de diva, de leider, de macho, de clown, de wildebras xefxbfxbd slaat de verveling nergens toe. En als tijdens de voorstelling het publiek op humorvolle wijze zelf deel uit gaat maken van het percussiespektakel, kun je niets anders concluderen dat Stomp een gouden formule in handen heeft die nog wel xefxbfxbd pakweg xefxbfxbd twintig jaar mee kan.

Mark Roos

Bijgewoond woensdag in het DeLaMar Theater in Amsterdam. Daar nog te zien t/m 24 juli. delamar.nl